Meble - Czyszczenie i wywabianie plam na meblach
Przed przystąpieniem, do czyszczenia lub wywabiania plam z tkaniny należy określić, pod wpływem jakich substancji chemicznych powstały plamy oraz jaki jest stopień jej zabrudzenia (jeśli jest bardzo brudna, po wywabieniu plamy miejsce to będzie jaśniejsze). Jest to bardzo ważne, gdyż od tego zależy właściwy wybór środka wywabiającego oraz sposób wywabiania plamy. O końcowym efekcie decyduje również stopień zabrudzenia tkaniny.
Czyszczenie tkanin
Materiał pokryciowy, który można zdjąć z mebla pierze się przez wygniatanie go w letniej wodzie. Starą lub delikatną tkaninę należy zabezpieczyć przed uszkodzeniem przyczepiając ją na czas prania do innej tkaniny. Całość moczy się w wodzie około 1 godziny, zmieniając w tym czasie wodę co najmniej 3-krotnie. W razie braku widocznych efektów proponuje pranie w rozwodnionym „Lissapolu N”, „Saponinie”, rozpuszczonym w wodzie lub w 5% wodnym roztworze mydła. Uprany materiał pokryciowy płucze się w wodzie destylowanej (zapobiega to powstawaniu na nim rdzawych plam), po czym osusza w bibule i rozkłada na ręczniku. Materiał powinno się suszyć w naturalnych warunkach klimatycznych pomieszczenia. Jeśli jednak barwniki rozpuszczają się, można przyspieszyć proces suszenia przez nadmuch ciepłego powietrza. Gdy tkaniny nie można uprać na mokro ze względu na jej delikatność lub nietrwałą barwę, należy ją uprać na sucho. W tym celu sprawdzamy najpierw na kawałku tkaniny, czy barwniki nie będą się rozpuszczać pod wpływem środka chemicznego, którego zamierzamy użyć. W razie braku przebarwień, tkaninę zanurzamy np. w trójchlorometanie na około 20 minut (pomieszczenie, w którym czyści się tkaninę powinno być dobrze wentylowane). Inna metoda prania na sucho polega na rozsypaniu ciepłej mąki ziemniaczanej na powierzchnię tkaniny, wyszczotkowaniu jej zanim mąka oziębnie i wywabieniu pozostałych na tkaninie plam.
Wywabianie plam na tkaninach
Plamy można podzielić na cztery zasadnicze grupy:
- plamy z tłuszczu,
- plamy z innych związków pochodzenia organicznego,
- plamy z mieszaniny tłuszczu z innymi związkami,
- plamy z substancji organicznych i nieorganicznych utleniających się z biegiem czasu.
Plamy należące do ostatniej grupy ulegają utlenieniu pod wpływem powietrza, należy je więc usuwać zaraz po ich powstaniu. Przystępując do czyszczenia należy pamiętać, że trujące są nie tylko same środki, ale i ich opary. Ponadto są one często łatwopalne, najlepiej zatem od-plamiać na wolnej przestrzeni lub w pobliżu otwartego okna, używając gumowych rękawic. Zanim przystąpimy do czyszczenia tkaniny, pod plamę podkładamy kawałek miękkiej czystej tkaniny lub bibuły. Następnie tamponem z waty, gazy czy miękkiej bawełnianej szmatki nasączonym odpowiednim środkiem wycieramy plamę, podkładając pod spód podkładkę ciągle suchą i czystą. Do usuwania plam można stosować watę nawiniętą na zapałkę. Aby plamy nie powiększać usuwamy ją od zewnętrznej krawędzi ku środkowi. Po wywabieniu plamy pozostaje na ogół mały lub większy zaciek, który usuwamy wodą (po czyszczeniu plam sokiem z cytryny, octem lub wodą utlenioną) lub talkiem (po usunięciu plam z tłuszczu). Jeśli nie znamy barwników jakimi barwiono tkaninę lub rodzaju tkaniny, należy zrobić próbę w najmniej widocznym miejscu. Niżej podane sposoby wywabiania plam z materiałów pokryciowych, można stosować do usuwania plam z mebli współczesnych. W przypadku czyszczenia materiałów pokryciowych mebli zabytkowych należy zasięgać opinii konserwatora.